Elsie Eva Price - Rhan 1
This item is active and ready to use
Trawsgrifiad
00:00:03 Cyflwyniad
00:00:31 Mae Elsie yn cael ei geni ym 1918. Mae'n disgrifio ei phlentyndod yn Nhrelewis a'r ardaloedd cyfagos
00:02:03 Mae Elsie yn gadael yr ysgol yn 14 oed ac yn mynd i weithio ar Fferm Berth Gron, Nelson, lle mae'n dysgu sut i odro gwartheg
00:03:12 Daw Elsie yn forwyn parlwr tŷ yng Ngwlad yr haf; roedd y gwaith yn anoddach na'r fferm ac roedd yn amgylchedd llai cyfeillgar
00:05:43 Doedd dim llawer o amser yn weddill i fwynhau adloniant, roedd hi'n treulio'i holl amser hamdden yn ymweld â'i theulu
00:06:23 Tra’n gweithio yn Fferm Hendai, Gelligaer, mae Elsie yn ymweld â Chaerdydd am y tro cyntaf ar ddiwrnod ymddiorseddiad y Brenin Edward VIII
00:07:43 Priododd Elsie â James o Abercynon ym mis Mai 1939; gan gofio camlesi Cwm Cynon, a'i thad-yng-nghyfraith yn "bargee" olaf yr ardal
00:10:23 Mae Elsie yn adrodd sut arweiniodd trychineb ar gyfer ei mam-yng-nghyfraith at enedigaeth ei gŵr, James
00:11:35 Daeth James yn aelod o'r Magnelau Brenhinol yn 17 oed, cyn y rhyfel, gan ei fod yn hoff iawn o'r wisg
00:12:52 Roedd Elsie yn byw yn Bridgwater, Gwlad yr Haf pan ddechreuodd y rhyfel
00:13:56 Mae'n bryderus am ddiogelwch ei gŵr pan ddechreuodd y rhyfel; dim ond unwaith y daeth James adref yn ystod y rhyfel; mae James yn lwcus i beidio cael anaf yn ystod cyfnod o fomio yn ystod ei amser yng Ngogledd Iwerddon. Roedd un ffrind o Gwm Rhondda wedi colli ei goesau yn yr ymosodiad
00:16:08 Yn cofio'r bomiau yn cael eu gollwng ger Abercynon
00:17:04 Mae Elsie a'i ffrind yn cael swydd yn ffatri arfau rhyfel ‘Arsenal', yn gwneud offer ffrwydro yn ardal D20; mae Elsie yn disgrifio ei hargraffiadau cyntaf o'r ffatri
00:19:45 Mae Elsie yn esbonio'r rheswm dros wrthod cyfle i fod yn oruchwyliwr; roedd rhai o'r menywod eraill yna yn crio wrth feddwl am weithio gyda'r offer ffrwydro gan eu bod mor beryglus. 00:22:49 Mae Elsie yn herio gweithiwr arall ar y bws a oedd yn dweud celwyddau am bobl oedd wedi'u hanafu yn ardal D20
00:23:52 Un noson, mae damwain yn ardal sychu’r ffatri yn lladd gweithwyr
00:26:00 Mae Elsie yn disgrifio ei phatrwm gwaith; mae hi'n rhoi'r gorau i weithio yno gan fod ei "nerfau wedi mynd" ac wedi dechrau cael ffitiau; y cyflogau a bygythiad o streic o ganlyniad i atal ‘tâl perygl'
Manylion cyfweliad
Enw’r Sawl sy’n cael ei Gyfweld